Lojik devreleri anlamak için öncelikle sayı sistemlerini iyi bilmek gerekir. Özellikle binary (ikili) sayı sistemi lojik devrelerin ana mantığını anlamak için çok önemlidir. Lojik devrelerle sinyal taşıma iÅŸlemi binary sistem ile açıklanmaktadır. AÅŸağıdaki tabloda 0′dan 9′a kadar ondalık sayıların binary (ikili) sayı sisteminde karşılıkları verilmiÅŸtir.

Binary sistemde her basamak bit olarak adlandırılır. Mesela 0101 4 bitlik bir işarettir. İşaretlerin birleşmesiyle kelimeler oluşur . Lojik devrelerde bilgiler bu kelimeler ile taşınırlar.

Lojik devrelerde kapı adı verilen devreler bulunmaktadır. Bunlar; “Ve”, “Veya”, “DeÄŸil”, “Ve DeÄŸil”, ”Veya DeÄŸil”, “Ayrıcalıklı Veya ” ve “Ayrıcalıklı Veya DeÄŸil” olarak adlandırılırlar. AÅŸağıda bu kapıların sembolleri ve doÄŸruluk tabloları verilmiÅŸtir.

A ve B girişlerinden verilen işaretler çıkıştan C işareti olarak alınmaktadır.

Ve (And) Kapısı: C=AxB

Ve kapısı giriş işaretlerinin çarpımını çıkışına verir. Aşağıdaki doğruluk tablosuna bakılırsa;
A ve B giriÅŸlerinin her ikisi de 0 iken C çıkışı da sıfır olur(0×0=0).  A=0, B=1 olduÄŸunda C=0 olur (0×1=0). A ve B’nin diÄŸer deÄŸerleri için C’nin deÄŸeri tabloda verilmiÅŸtir.

Veya (Or) Kapısı: C=A+B

Veya kapısı giriş işaretlerinin toplamını çıkışa verir. Aşağıdaki doğruluk tablosuna bakarsak;
A ve B giiÅŸlerinin her ikisi de 0 iken C çıkışı da sıfır olur (0+0=0). A=0, B=1 olduÄŸunda C=0 olur (0+1=1). A ve B’nin diÄŸer deÄŸerleri için C’nin deÄŸeri tabloda verilmiÅŸtir.

Değil (Not) Kapısı: Bu kapı girişin tersini çıkışa verir

Değil Kapısı girişine uygulanan işareti ters çevirerek çıkışına verir.
Örneğin A=0 iken çıkış işareti B=0 olur. Aşağıdaki tabloda giriş işaretlerine karşı çıkış işaretleri gösterilmiştir.

Ve Değil (NAND) Kapısı:

Ve değil kapısı ve kapısının yaptığı işlemin  değilini alarak çıkışa verir. Doğruluk tabloları karşılaştırılırsa bu daha iyi anlaşılır. Giriş işaretlerini çarparak sonucun tersini alır ve çıkışa verir. A=0, B=0 iken C=1 olmaktadır. Aşağıdaki tabloda A ve B girişlerinin farklı değerlerine karşılık C çıkış işaretinin değerleri verilmiştir.

Veya Değil (NOR) Kapısı:

Veya deÄŸil kapısı ise veya kapısının yaptığı iÅŸlemin deÄŸilini alır ve çıkışa verir. AÅŸağıdaki tabloda “veya deÄŸil” kapısının iÅŸlevi görülmektedir.

Ayrıcalıklı Veya (EXOR) Kapısı:

Ayrıcalıklı Veya kapısı giriÅŸ iÅŸaretlerinin ikisi de aynı olduÄŸunda çıkışına 0, giriÅŸ iÅŸaretleri farklı olduÄŸunda çıkışına 1 vermektedir. AÅŸağıdaki tabloda “ayrıcalıklı veya” kapısının iÅŸlevi görülmektedir.

Ayrıcalıklı Veya Değil (EXNOR) Kapısı:

Ayrıcalıklı Veya DeÄŸil kapısı giriÅŸ iÅŸaretlerinin ikisi de aynı olduÄŸunda çıkışına 1, giriÅŸ iÅŸaretleri farlı olduÄŸunda çıkışına0 vermektedir. AÅŸağıdaki tabloda “ayrıcalıklı veya deÄŸil” kapısının iÅŸlevi görülmektedir.

Lojik devre elemanlarından flip flopların anlatıldığı yazıya buradan ulaşabilirsiniz.